Ceviz hangi toprakları sever, hangilerinde zorlanır? Toprak derinliği, bünye, drenaj, pH, kireç ve tuzluluk açısından ceviz bahçesi yeri seçimi.
Ceviz kökleri toprağın derinliklerine kadar iner ve ağaç onlarca yıl aynı yerde kalır. Bu nedenle bahçenin yeri seçilirken toprak, iklim kadar belirleyicidir. Uygun olmayan toprakta kurulan bahçede ağaçlar ya geç gelişir ya da birkaç yıl sonra zayıflamaya başlar.
Toprak derinliği
Ceviz için ideal toprak en az 1,5–2 metre derinliğinde, kökün rahatça ilerleyebileceği topraktır. Sığ, altı taşlı ya da sert tabakalı topraklarda kökler sınırlı kalır; ağaç kuraklıktan çabuk etkilenir, verim düşer.
Toprak bünyesi
En uygun topraklar tınlı, killi-tınlı ve kumlu-tınlı topraklardır. Bu topraklar hem suyu tutar hem de fazlasını süzer.
- Ağır killi topraklar suyu uzun süre tutar, havasız kalır ve kök hastalıklarına yol açar.
- Çok kumlu topraklar suyu ve besini tutamaz; sık sulama ve gübreleme gerektirir.
Drenaj ve taban suyu
Ceviz kökleri durgun suya dayanamaz. Kışın ya da sulamadan sonra günlerce su göllenen, taban suyu yüzeye yakın (2 metreden sığ) arazilerde kök boğazı ve kök çürüklüğü sıklıkla görülür. Böyle arazilerde bahçe kurulmadan önce drenaj yapılmalı veya fidanlar sırtlara (seddelere) dikilmelidir.
Toprak reaksiyonu (pH) ve kireç
Ceviz için uygun pH aralığı yaklaşık 6,0–7,5'tir. Hafif asitten hafif alkaliye kadar olan topraklarda sorunsuz gelişir.
- Kireci yüksek, pH değeri 8'in üzerindeki topraklarda demir ve çinko gibi elementler alınamaz hale gelir; genç yapraklarda sararma görülür.
- Çok asidik topraklarda ise bazı elementlerin alımı bozulur; kireçleme ihtiyacı toprak analiziyle belirlenir.
Tuzluluk
Ceviz, tuza hassas meyve türlerindendir. Toprak ve sulama suyunda tuz (özellikle sodyum, klor ve bor) yüksekse yaprak kenarlarında yanıklık, erken yaprak dökümü ve verim kaybı görülür. Bahçe kurulmadan önce sulama suyunun da analiz ettirilmesi önerilir.
Organik madde
Organik maddesi yüksek topraklar suyu daha iyi tutar ve daha iyi havalanır. Türkiye topraklarının büyük kısmı organik maddece fakir olduğundan, dikimden önce iyi yanmış ahır gübresi veya kompost uygulamak ve bahçede örtü bitkisi kullanmak toprağın yapısını iyileştirir.
Yer seçerken kısa kontrol listesi
- Toprak derin mi, altında sert tabaka veya taş var mı?
- Yağıştan sonra su kaç günde çekiliyor?
- Toprak ve su analizinde kireç, tuz ve bor değerleri ne durumda?
- Arazi hava akımı alıyor mu, yoksa soğuk havanın biriktiği bir çukurda mı? (Don riski)
Toprağınızın cevize uygunluğunu öğrenmenin en güvenilir yolu toprak analizidir. Nasıl yaptırılacağını Toprak analizi nedir? yazımızda anlattık.