Ceviz ne zaman ve ne kadar sulanmalı? Kritik dönemler, sulama yöntemleri, susuzluğun ve fazla suyun belirtileri.
Ceviz, meyve türleri içinde suyu en çok seven ağaçlardandır. Yağışın yetersiz kaldığı yaz aylarında düzenli sulanmayan bahçede meyveler küçük kalır, iç dolmaz ve iç rengi koyulaşır. Fazla su ise en az susuzluk kadar zararlıdır; kökleri boğar ve hastalıklara kapı açar.
Kritik dönemler
Cevizin su ihtiyacı yıl içinde eşit değildir. Suyun eksik kalmaması gereken dönemler şunlardır:
- İlkbahar – sürgün ve meyve büyümesi (mayıs–haziran): Meyvenin iriliği bu dönemde belirlenir. Su eksikliği küçük meyveye yol açar.
- Yaz – iç dolumu (temmuz–ağustos): İçin dolgunluğu ve ağırlığı bu dönemde oluşur. Su stresi boş veya buruşuk iç ve koyu iç rengi demektir.
- Hasattan sonra: Toprak kuruysa hasattan sonra verilecek bir sulama, ağacın bir sonraki yılın gözlerini sağlıklı oluşturmasına yardım eder.
Hasattan kısa süre önce sulamayı kesmek yeşil kabuğun ayrılmasını kolaylaştırır; ancak bu süre çok uzatılırsa iç kalitesi düşer.
Ne kadar su?
Kesin bir miktar vermek zordur; ihtiyaç ağacın yaşına, toprağın bünyesine, iklime ve o haftanın sıcaklığına göre değişir. Tam verimdeki bir ceviz bahçesinin yaz ortasındaki günlük su tüketimi oldukça yüksektir ve sezon boyunca gereken su, birçok meyve türünden fazladır. Bu nedenle ezbere sulamak yerine toprak nemini takip etmek en doğru yoldur:
- Kök bölgesinden (30 ve 60 cm derinlik) toprak alıp elde sıkın: toprak top olup dağılmıyorsa nem yeterlidir, ufalanıyorsa sulama zamanı gelmiştir.
- Daha büyük bahçelerde tansiyometre veya toprak nem sensörü kullanmak, suyu ve enerjiyi ciddi oranda tasarruf ettirir.
Sulama yöntemleri
- Damla sulama: Suyu kök bölgesine verir, su tasarrufu sağlar ve gübrelemeyi sulamayla birlikte yapma (fertigasyon) imkânı sunar. Ağaç büyüdükçe lateral hat sayısı ve damlatıcı sayısı artırılmalıdır.
- Mini yağmurlama: Daha geniş bir alanı ıslatır; kumlu topraklarda ve yetişkin ağaçlarda iyi sonuç verir.
- Salma / karık sulama: Suyu çok harcar ve toprağın havasız kalmasına yol açabilir. Kullanılacaksa suyun gövdeye değmemesi sağlanmalıdır.
Hangi yöntem seçilirse seçilsin, suyun gövde diplerinde birikmemesi gerekir. Kök boğazında sürekli ıslaklık, cevizde en tehlikeli hastalıklardan biri olan kök boğazı çürüklüğüne neden olur.
Genç fidanlarda sulama
Dikimden sonraki ilk iki yıl kök bölgesi dardır; az ama sık sulama gerekir. Yaz aylarında sıcaklık ve toprağa göre haftada bir iki sulama çoğu zaman yeterlidir. Toprağın yüzeyi kuru görünse bile kök derinliğinde nem olabileceğini unutmayın; kontrol etmeden su vermeyin.
Belirtilerden tanıyın
Su eksikliği: Yaprakların öğle saatlerinde pörsümesi, yaprak kenarlarında kuruma, meyvelerin küçük kalması, güneş yanıklığı ve erken yaprak dökümü.
Fazla su: Yaprakların sararması ve dökülmesi, sürgün gelişiminin durması, kök boğazında koyulaşma ve kabuk altında çürüme.
Sulama planınızı bahçenizin toprağına göre yapmak için Cevizde toprak isteği nedir? yazımıza da göz atabilirsiniz.