Kirazdan cevize, en çok yetiştirilen meyve türlerinin Türkiye'deki yaklaşık hasat dönemleri ve meyvenin hasada hazır olduğunu gösteren işaretler.
Bir meyve bahçesi kurarken hasadın hangi aya denk geleceğini bilmek; iş gücü, depolama ve satış planı yapmak için önemlidir. Farklı zamanlarda olgunlaşan çeşitleri bir arada dikmek hem pazarlamayı kolaylaştırır hem de hasat işini yayar.
Aşağıdaki tablo Türkiye koşulları için yaklaşık hasat dönemlerini gösterir. Aynı tür içinde erkenci ve geççi çeşitler arasında haftalar, hatta aylar fark olabilir; sıcak kıyı bölgelerinde hasat, yüksek ve serin bölgelere göre daha erken başlar.
| Tür | Yaklaşık hasat dönemi |
|---|---|
| Kiraz | Mayıs sonu – temmuz |
| Vişne | Haziran – temmuz |
| Kayısı | Haziran – temmuz |
| Şeftali ve nektarin | Haziran – eylül |
| Can erik | Mayıs – haziran |
| Japon ve Avrupa erikleri | Temmuz – eylül |
| Armut | Temmuz – ekim |
| Elma | Ağustos – ekim |
| Badem | Ağustos – eylül |
| Ceviz | Eylül – ekim |
| Ayva | Ekim – kasım |
Meyve hasada hazır mı?
Hasat zamanını takvim değil meyve belirler. Türlere göre şu işaretlere bakılır:
- Kabuk zemin rengi: Elma, armut ve şeftalide meyvenin güneş görmeyen yüzündeki yeşil zemin renginin sarıya veya kremaya dönmesi.
- Meyve eti sertliği: Özellikle elma ve armutta penetrometre ile ölçülür; depolanacak meyve daha sert dönemde toplanır.
- Suda çözünür kuru madde (şeker): Refraktometre ile ölçülür; kiraz, kayısı ve şeftalide tat kalitesinin göstergesidir.
- Nişasta testi: Elmada kesilen meyveye iyot çözeltisi uygulanarak nişastanın şekere dönüşme oranına bakılır.
- Kopma kolaylığı: Olgun meyve saptan ya da daldan kolayca ayrılır.
- Kabuk çatlaması: Ceviz ve bademde dış yeşil kabuğun çatlaması.
Hasat ile ilgili pratik bilgiler
- Armut ağaçta tam olgunlaşmaz; yeme olumuna depoda veya oda sıcaklığında gelir. Ağaçta fazla bırakılan armudun içi unlaşır.
- Kiraz ve kayısı ağaçtan koptuktan sonra şekerce pek artmaz; tadına bakarak zamanında toplanmalıdır.
- Uzak pazara gönderilecek meyve, yakın pazar için toplanandan biraz daha erken hasat edilir.
- Hasadı günün serin saatlerinde yapmak ve meyveyi güneşte bekletmemek raf ömrünü uzatır.
Ceviz hasadıyla ilgili ayrıntılar için Ceviz ne zaman hasat edilmelidir? yazımızı okuyabilirsiniz.